21 lượt xem

Bệnh lupus ban đỏ: Nguy hiểm nếu không phát hiện sớm!

Bệnh lupus ban đỏ là một căn bệnh nan y không nhiều người biết đến. Bệnh có khả năng gây biến chứng lên tất cả các cơ quan trong cơ thể, nếu không chữa trị kịp thời có thể đe dọa đến tính mạng, gây tử vong. Hãy cùng tìm hiểu về căn bệnh này để có biện pháp phòng ngừa nguy cơ mắc bệnh và có cách chữa trị tốt nhất.

1. Khái quát về bệnh lupus ban đỏ

Bệnh lupus ban đỏ là bệnh gì, có triệu chứng như thế nào? Hãy cùng tìm hiểu những thông tin về căn bệnh này ngay sau đây.

Bệnh lupus ban đỏ là bệnh gì?

Bệnh lupus ban đỏ hay bệnh lupus ban đỏ hệ thống là dạng bệnh tự miễn, không rõ nguyên nhân và thường biến chứng và làm tổn thương các hệ cơ quan của cơ thể. Bình thường cơ thể con người có hệ miễn dịch giúp chống lại các tác nhân lạ xâm nhập vào cơ thể nhưng với loại bệnh tự miễn như lupus ban đỏ, hệ miễn dịch sẽ không còn khả năng phân biệt các tác nhân lạ, quen và thay vì tấn công các tác nhân lạ có hại cho cơ thể thì nó lại sinh ra các kháng thể nhằm chống lại hầu hết các cơ quan.

Bệnh lupus ban đỏ có 2 dạng chính như sau:

  • Lupus ban đỏ dạng dĩa
  • Lupus ban đỏ hệ thống

Bệnh lupus ban đỏ không hiếm gặp và có thể mắc phải ở bất cứ ai và thường rơi vào lứa tuổi từ 15 – 50 tuổi. Tuy nhiên, theo thống kê, chủ yếu bệnh nhân mắc lupus ban đỏ đa phần là nữ giới và tỷ lệ nữ giới mắc bệnh có thể chiếm khoảng 90%. Bệnh lupus ban đỏ hiện chưa có cách chữa trị hoàn toàn nhưng nếu phát hiện và điều trị sớm có thể kiểm soát được tình trạng của bệnh, tránh các biến chứng nguy hiểm.

Bệnh lupus ban đỏ

Cơ chế gây bệnh

Dù chưa chứng minh được nguyên nhân gây bệnh một cách rõ ràng, trong y học vẫn có một số giả thuyết được chấp nhận tạm thời, cho rằng lupus ban đỏ là hệ quả do sự tương, tác động lẫn nhau của nhiều yếu tố. Dưới đây là một số yếu tố có vai trò nổi bật:

  • Ánh nắng mặt trời: Đây có thể là nguyên nhân gây ra những thương tổn trên da hoặc cũng có thể khởi phát hay kích thích một đáp ứng nào đó trong cơ thể của những người nhạy cảm.
  • Các nhiễm khuẩn làm phát sinh lupus ban đỏ hoặc gây tái phát lupus.
  • Một số loại thuốc: Các loại thuốc như isoniazid, phenytoin, hydralazine, sulfonamide, penicillamine, procainamide có thể gây ra loại bệnh giống như lupus ban đỏ nên khi chẩn đoán dễ bị nhầm với lupus. Ngoài ra, có một vài trường hợp ghi nhận một số loại thuốc tránh thai, thuốc điều trị huyết áp, thuốc chống động kinh hay thuốc kháng sinh có tác động làm phát sinh hoặc khiến bệnh lupus nặng thêm. Nếu mắc bệnh do các loại thuốc trên, các triệu chứng lupus sẽ ngừng lại hoặc biến mất khi người bệnh ngừng sử dụng thuốc.
  • Di truyền: Nếu trong gia đình có người có tiền sử mắc lupus ban đỏ thì thường người đó có nguy cơ mắc bệnh cao hơn so với người bình thường.
  • Nội tiết: Nữ giới trong độ tuổi sinh sản thuộc nhóm người có nguy cơ mắc lupus cao do sự thay đổi nội tiết tố trong thời kỳ này. 

2. Dấu hiệu, triệu chứng cảnh báo bệnh lupus ban đỏ

Các triệu chứng của bệnh lupus ban đỏ biểu hiện ở mỗi người là khác nhau nên rất khó để xác định. Hơn nữa, dấu hiệu của bệnh còn dễ bị nhầm lẫn với một số loại bệnh khác khiến cho việc chẩn đoán và chữa trị gặp nhiều khó khăn, dẫn đến tình trạng bệnh ngày càng nặng và nguy hiểm. Hãy theo dõi tình trạng sức khỏe của cơ thể thường xuyên và nếu thấy một số dấu hiệu dưới đây, bạn nên đến gặp bác sĩ sớm nhất có thể để được khám chữa chính xác.

Phát ban ở mặt

Biểu hiện thường thấy và rõ rệt nhất là các vết ban xuất hiện trên mặt. Theo ghi nhận, khoảng 30% các bệnh nhân mắc lupus ban đỏ có triệu chứng là các vết ban có dạng bướm trên má và mũi. 

Sốt kéo dài

Hiện tượng sốt thông thường là do sự phản ứng của hệ miễn dịch với các yếu tố có hại như virus, vi khuẩn, nấm… Nếu có tình trạng sốt phát ban kéo dài và tái phát sốt thì bạn nên đến các cơ sở y tế để kiểm tra lupus nhé. 

Da nổi phát ban khi ra ngoài trời

Ánh nắng mặt trời chứa các tia UVA, UVB vô cùng có hại đối với làn da con người, đặc biệt là với các bệnh nhân lupus ban đỏ. Hầu hết người mắc lupus rất nhạy cảm với các tia UV, vì thế nếu ở ngoài trời quá lâu thì trên cổ, cánh tay và vùng mặt họ dễ xuất hiện các vết loét da hay nổi phát ban. 

Đau khớp

Do có cùng triệu chứng đau và cứng ở vị trí các khớp cổ tay, bàn tay và mắt cá chân nên bệnh lupus ban đỏ thường hay bị nhầm với bệnh viêm khớp. Đừng chủ quan nếu thấy cử động khó khăn sau khi ngủ và ngồi lâu, hãy đi kiểm tra sức khỏe để chắc chắn rằng bạn không bị lupus hay mắc bệnh viêm khớp.

Rụng tóc

Nhiều người bịbệnh lupus ban đỏ xuất hiện triệu chứng rụng tóc. Tóc rụng nhiều tạo thành các vết hói đầu và thậm chí là da đầu nổi phát ban gây khó khăn và bất tiện trong sinh hoạt.

Tê ngón tay, ngón chân

Khoảng ⅓ bệnh nhân bị bệnh lupus ban đỏ được ghi nhận mắc hội chứng Raynaud. Đây là hội chứng mà các động mạch co thắt đột ngột do nhiều nguyên nhân như stress, lạnh… khiến lượng máu lưu thông đi nuôi các mô cơ quan bị giảm. Do hệ tuần hoàn bị ảnh hưởng, các ngón chân, ngón tay trở nên thường xuyên bị tê và tím tái.

Đau ngực

Hiện tượng đau ngực khi thở sâu hay ho có thể là dấu hiệu của bệnh viêm màng phổi khi bị lupus. Bên cạnh đó, người bệnh còn có thể cảm thấy đau tức ngực khi nằm do viêm màng tim phát sinh.

Chấm đỏ trên da

Nguyên nhân xuất hiện các chấm đỏ là do bệnh lupus ban đỏ tấn công vào các tiểu cầu, làm các mạch máu rò rỉ gây ra hiện tượng giảm tiểu cầu trong máu. Do lượng tiểu cầu giảm, bề mặt da sẽ xuất hiện những chấm đỏ và có thể đi kèm tình trạng chảy máu mũi hoặc chảy máu nướu khi đánh răng.

Bệnh lupus ban đỏ

3. Biến chứng nguy hiểm của bệnh lupus ban đỏ

Bệnh lupus ban đỏ là loại bệnh có diễn biến phức tạp theo từng ngày và càng kéo dài thì tình trạng bệnh càng nguy hiểm bởi bệnh có khả năng gây tổn thương lên tất cả các cơ quan trọng của cơ thể như tim, thận, phổi,.. Các trường hợp bệnh nặng, người bệnh có nguy cơ tử vong rất cao.

Các tổn thương nội tạng do bệnh lupus ban đỏ có thể kể đến như:

  • Tim: Có nguy cơ tràn dịch trong màng tim và viêm cơ tim, về lâu dài sẽ biến chứng thành viêm cơ tim cấp. Người bệnh có thể bị suy tim cấp và trụy mạch dẫn tới tử vong 
  • Phổi: Có khả năng bị viêm phổi hoặc tràn dịch màng phổi khiến người bệnh cảm thấy khó thở và nghiêm trọng hơn là suy hô hấp cấp.
  • Thận: Lupus gây phát sinh các phản ứng viêm cầu thận làm cho cầu thận bị hủy hoại và chuyển thành suy thận.
  • Hệ thần kinh: Bệnh nhân mắc lupus được ghi nhận là có thể bị co giật hoặc rối loạn tâm thần.
  • Hệ tạo máu: Người bị bệnh lupus ban đỏ dễ mắc chứng thiếu máu và xuất huyết. Đây là hai loại tổn thương có thể đe dọa đến tính mạng người bệnh. Nếu tình trạng thiếu máu diễn ra liên tục và kéo dài sẽ khiến các hoạt động của các cơ quan khác bị suy giảm do máu không thể lưu thông tốt để nuôi dưỡng những cơ quan này. Ngoài ra, tình trạng xuất huyết còn có thể diễn biến thành xuất huyết não và chèn ép não gây tử vong.

Bên cạnh những tổn thương trên còn có các biến chứng khác do thuốc ức chế miễn dịch gây ra. Thuốc ức chế miễn dịch làm suy giảm hệ miễn dịch của cơ thể, do đó cơ thể bị mất đi sự bảo vệ của hệ miễn dịch rất dễ nhiễm trùng, nhiễm khuẩn dẫn đến khuẩn huyết và tử vong.

Bệnh lupus ban đỏ

4. Phòng ngừa bệnh lupus ban đỏ

Đề phòng ngừa bệnh lupus ban đỏ, bạn có thể tham khảo các gợi ý dưới đây:

  • Xây dựng một chế độ sinh hoạt hợp lý.
  • Xây dựng chế độ ăn lành mạnh bằng cách bổ sung thêm các loại trái cây, các loại hạt và rau củ vào thực đơn hàng ngày.
  •  Rèn luyện cơ thể bằng cách tập luyện thể dục, thể thao đều đặn  
  • Tránh tiếp xúc trực tiếp với ánh nắng mặt trời khi hoạt động ngoài trời. Nên sử dụng áo chống nắng, mũ nón và đặc biệt là không được quên bôi kem chống nắng 15 – 20 phút trước khi ra ngoài.
  • Không hút thuốc lá để tránh làm cho lupus gây biến chứng lên phổi và tim mạch.
  • Có thể sử dụng một số loại thuốc và thực phẩm chức năng như vitamin D, thuốc chống viêm không chứa steroid, calcium, dầu cá…..
  • Nên khám sức khỏe định kỳ để ngăn ngừa và sớm phát hiện các biểu hiện của bệnh lupus ban đỏ

Lupus ban đỏ không thể điều trị dứt điểm nhưng nếu được điều trị từ sớm sẽ giúp kiểm soát được tình trạng của bệnh, tránh các biến chứng nguy hiểm.

Bên cạnh đó, việc phòng bệnh cũng rất quan trọng, vậy nên hãy quan tâm đến sức khỏe của bản thân nhiều hơn và tự xây dựng cho mình một lối sống khoa học, lành mạnh để tránh mắc phải bệnh lupus ban đỏ nói riêng cũng như các bệnh lý nói chung khác.

Hy vọng bài viết trên sẽ giúp bạn có cái nhìn tổng quát nhất về căn bệnh này.